Trong nền kinh tế Việt hiện nay, việc chiếm lĩnh thị trường đang trở thành một thách thức đối với các doanh nghiệp. Một số doanh nghiệp chọn “chiến lược đại dương xanh” tạo ra các thị trường ngách để có thể nắm giữ thế độc quyền. Trong khi đó, một số doanh nghiệp khác lại quyết định cạnh tranh trực tiếp với các đối thủ trong “đại dương đỏ” nhằm tăng cường sức cạnh tranh. Vậy đâu là điểm khác biệt và lựa chọn tối ưu cho các nhà quản lý? Tại sao lại các doanh nghiệp lại ưu tiên lựa chọn chiến lược Đại dương xanh? Hãy cùng tìm hiểu qua bài viết dưới đây của Kế Toán Trí Đức nhé.
>>> Xem thêm: Dịch vụ xây dựng chiến lược kinh doanh và hoạch định tài chính doanh nghiệp
1. Chiến lược Đại dương xanh là gì?
Chiến lược Đại dương xanh (Blue Ocean Strategy) là một phương pháp kinh doanh tập trung vào việc phát triển và mở rộng thị trường mới, tạo ra những sản phẩm, dịch vụ chưa có trên thị trường. Điểm nổi bật của phân khúc thị trường trong chiến lược Đại dương xanh là không có hoặc có rất ít đối thủ cạnh tranh.
Chiến lược này được đề xuất bởi W. Chan Kim và Renée Mauborgne trong cuốn sách “Blue Ocean Strategy: How to Create Uncontested Market Space and Make Competition Irrelevant” vào năm 2005. Đặc điểm nổi bật của chiến lược Đại dương xanh bao gồm:
- Tập trung vào khách hàng: Chiến lược này đặt khách hàng lên vị trí trung tâm và tập trung vào nhu cầu và mong muốn của họ để tạo ra giá trị và sản phẩm mới, khác biệt so với những sản phẩm hiện có trên thị trường.
- Không cạnh tranh trực tiếp: Đại dương xanh tạo ra một không gian thị trường mới, điều này đồng nghĩa với việc không cạnh tranh trực tiếp với các đối thủ hiện có trên thị trường, tránh những cuộc chiến giá cả và giảm thiểu rủi ro của việc cạnh tranh trực tiếp.
- Khác biệt hóa sản phẩm: Tập trung vào việc khác biệt hóa sản phẩm hoặc dịch vụ, tạo ra giá trị bổ sung cho khách hàng, giúp tạo ra sự khác biệt đáng kể so với các sản phẩm và dịch vụ hiện có trên thị trường.
- Giảm chi phí: Bằng cách loại bỏ những yếu tố không cần thiết hoặc tối ưu hóa quy trình sản xuất, cung cấp dịch vụ, giúp tăng tính cạnh tranh của sản phẩm.
- Tạo ra giá trị mới: Đó là những giá trị mà các đối thủ khác không thể cung cấp được, giúp tạo ra một không gian thị trường mới và giữ vững vị trí tiên phong trên thị trường.
- Điều chỉnh chiến lược: Chiến lược Đại dương xanh có thể được điều chỉnh và thích ứng với sự thay đổi của thị trường và nhu cầu của khách hàng, giúp doanh nghiệp giữ vững sự cạnh tranh trên thị trường.
2. Sự khác nhau giữa chiến lược Đại dương xanh và Đại dương đỏ
Đại dương đỏ là thị trường lớn và đông đúc, nơi tất cả các công ty và doanh nghiệp trong một lĩnh vực cạnh tranh với nhau để giành được một phần của thị trường đó. Trong khi đó, đại dương xanh là một thị trường ngách nhỏ và mới, tập trung vào một nhóm khách hàng mục tiêu nhất định mà chưa có đối thủ nào khai thác.
Tiêu chí đánh giá | Chiến lược Đại dương xanh | Chiến lược Đại dương đỏ |
Mục tiêu | Đại dương xanh tập trung vào khai thác tiềm năng phát triển và tạo ra giá trị mới. Chiến lược này nhấn mạnh vào khai thác các yếu tố chưa được phát triển trên thị trường và tạo ra sản phẩm, dịch vụ mới để tăng doanh số và lợi nhuận. | Đại dương đỏ tập trung vào tối ưu hóa hiệu quả sản xuất và giảm chi phí để thu lợi nhuận nhanh chóng. Thường áp dụng trong những ngành công nghiệp truyền thống. |
Đối tượng | Chiến lược Đại dương xanh tập trung vào tệp khách hàng mới mà doanh nghiệp đã có sự nghiên cứu. | Chiến lược Đại dương đỏ tập trung vào tệp khách hàng cũ, khách hàng đã có của doanh nghiệp. |
Tầm nhìn | Yêu cầu doanh nghiệp có một tầm nhìn chiến lược dài hạn và kỹ năng quản lý đội ngũ nhân viên và tài chính hiệu quả. | Đại dương Đỏ được doanh nghiệp áp dụng khi muốn quản lý chi phí và tối ưu hóa hiệu quả sản xuất nhằm thu lợi nhuận. |
Phạm vi | Chiến lược Đại dương xanh đòi hỏi sự đầu tư và nghiên cứu kỹ lưỡng về thị trường, khách hàng và sản phẩm. | Chiến lược này thường áp dụng trong các ngành truyền thống ở Việt Nam. |
Đối thủ cạnh tranh | Tạo ra khoảng thị trường không có hoặc ít đối thủ cạnh tranh. | Cạnh tranh khốc liệt trong khoảng thị trường hiện đại. |
Nói một cách khác, đại dương đỏ giống như một chiếc bánh lớn có sẵn và tất cả các công ty cùng cạnh tranh với nhau để lấy được một phần. Trong khi đó, đại dương xanh giống như một chiếc bánh được doanh nghiệp tạo ra và chỉ nhắm đến một nhóm khách hàng cụ thể.
3. Sơ đồ 6 bước xây dựng chiến lược Đại dương xanh thành công
Bước 1: Xác định thị trường mới tiềm năng
Đầu tiên, cần phân tích và tìm hiểu các thị trường mới tiềm năng mà doanh nghiệp có thể tiếp cận, bao gồm các thị trường chưa được khai thác hoặc các thị trường đang phát triển. Để làm được điều này doanh nghiệp cần:
- Nghiên cứu và phân tích thị trường hiện tại để tìm ra những vấn đề và thách thức của ngành. Điều này giúp cho doanh nghiệp có thể nhận ra những thị trường chưa được khai thác và tiềm năng cho sự phát triển.
- Tìm kiếm các thị trường mới bằng cách xem xét các xu hướng mới nhất của thị trường, các chính sách và quy định của ngành, các nhu cầu và yêu cầu của khách hàng và các sự kiện sắp diễn ra trong tương lai.
- Đánh giá khả năng của doanh nghiệp để tiếp cận thị trường mới bằng cách xem xét các nguồn lực có sẵn, các kỹ năng và kinh nghiệm của đội ngũ nhân viên và các đối tác có thể hỗ trợ.
Bước 2: Định hướng chiến lược
Sau khi xác định các thị trường tiềm năng, cần định hướng bản đồ chiến lược bằng cách xác định các mục tiêu kinh doanh cụ thể và kế hoạch để đạt được chúng.
- Xác định các mục tiêu kinh doanh cụ thể và đo lường kết quả để đạt được chúng.
- Xác định các yếu tố quan trọng cần thiết để đạt được các mục tiêu kinh doanh và xây dựng các kế hoạch cụ thể để đạt được chúng.
- Xác định các rủi ro và thách thức có thể xảy ra và đưa ra các kế hoạch để giảm thiểu tác động của chúng.
- Thiết lập các chỉ tiêu đo lường hiệu quả kinh doanh và quản lý các chỉ số này theo thời gian để đảm bảo rằng chiến lược đạt được các mục tiêu kinh doanh được đặt ra.
Bước 3: Tập trung vào khách hàng
Để thực hiện thành công chiến lược Đại dương xanh, doanh nghiệp cần hiểu rõ nhu cầu của khách hàng, tìm kiếm các vấn đề và thách thức của họ và đưa ra các giải pháp tốt nhất để đáp ứng nhu cầu.
- Nghiên cứu và phân tích thị trường để hiểu rõ các nhu cầu, mong muốn và sở thích của khách hàng.
- Tìm cách giải quyết các vấn đề của khách hàng và đưa ra các giải pháp để giải quyết chúng.
- Phát triển các sản phẩm hoặc dịch vụ mới để đáp ứng nhu cầu của khách hàng.
Bước 4: Tạo ra sản phẩm hoặc dịch vụ mới
Dựa trên các nhu cầu và yêu cầu của khách hàng, cần thiết kế và phát triển sản phẩm hoặc dịch vụ mới để đáp ứng các yêu cầu này. Sản phẩm hoặc dịch vụ này nên được tập trung vào việc giải quyết các vấn đề đang tồn tại trong các thị trường đó.
- Phát triển các ý tưởng sản phẩm hoặc dịch vụ mới bằng cách xem xét các xu hướng thị trường mới nhất, các nhu cầu của khách hàng và các rào cản khác để tạo ra một sản phẩm hoặc dịch vụ độc đáo và hiệu quả.
- Thử nghiệm sản phẩm hoặc dịch vụ mới để đảm bảo chúng đáp ứng mong muốn và nhu cầu của khách hàng.
- Cải tiến và hoàn thiện sản phẩm hoặc dịch vụ mới dựa trên phản hồi của khách hàng và các chỉ số hiệu quả kinh doanh.
Bước 5: Triển khai chiến lược
Sau khi sản phẩm hoặc dịch vụ đã được phát triển, cần triển khai chiến lược bằng cách tập trung vào việc xây dựng thương hiệu, tiếp cận khách hàng và quảng bá sản phẩm hoặc dịch vụ.
- Xác định nguồn lực và kế hoạch triển khai để đảm bảo rằng chiến lược có thể được thực hiện một cách hiệu quả.
- Tạo ra một kế hoạch thực hiện chi tiết với các bước cụ thể và các chỉ tiêu đo lường kết quả.
- Cung cấp đầy đủ tài nguyên, hỗ trợ và đào tạo cho đội ngũ nhân viên để thực hiện chiến lược.
- Theo dõi và quản lý tiến độ triển khai chiến lược để đảm bảo rằng các mục tiêu và kết quả được đạt được.
Bước 6: Đánh giá và cải tiến
Cuối cùng, cần đánh giá hiệu quả của chiến lược đại dương xanh và cải tiến nó để tăng cường hiệu quả và đáp ứng nhu cầu của khách hàng. Việc đánh giá có thể bao gồm các chỉ số hiệu quả kinh doanh, phản hồi từ khách hàng và phản hồi từ các đối tác liên quan.
- Đo lường kết quả và so sánh với các chỉ tiêu đặt ra để đánh giá hiệu quả của chiến lược.
- Thu thập và phân tích phản hồi của khách hàng để hiểu rõ hơn về những thay đổi cần thiết để cải tiến sản phẩm hoặc dịch vụ.
- Đánh giá và phân tích các hoạt động triển khai chiến lược để tìm ra các điểm mạnh và yếu của chiến lược và đưa ra các điều chỉnh cần thiết.
- Cập nhật và cải tiến chiến lược Đại dương xanh thường xuyên để đáp ứng những thay đổi của thị trường và nhu cầu, mong muốn của khách hàng.
- Lập kế hoạch cho các hoạt động cải tiến và triển khai lại chiến lược để đạt được kết quả tốt hơn.
Tóm lại, để thực hiện chiến lược Đại dương xanh thành công, doanh nghiệp cần phải thực hiện một loạt các bước từ xác định thị trường mới tiềm năng, định hướng chiến lược, tập trung vào khách hàng, thiết kế sản phẩm hoặc dịch vụ mới, triển khai chiến lược và đánh giá và cải tiến chiến lược. Quá trình này đòi hỏi sự đầu tư và tập trung cao độ từ doanh nghiệp, nhưng nó cũng đem lại nhiều cơ hội và lợi ích lớn cho sự phát triển bền vững của doanh nghiệp và toàn cầu.
4. Đâu là thời điểm cần điều chỉnh lại Chiến lược Đại dương xanh?
Trong quá trình chuyển đổi số diễn ra, phần lớn các Đại dương xanh sẽ dần biến thành Đại dương đỏ bởi sự sao chép, bắt chước nhanh chóng của các đối thủ. Để duy trì giá trị của chiến lược, doanh nghiệp cần thường xuyên cải tiến, điều chỉnh và đổi mới để giữ cho chiến lược luôn đột phá và phù hợp với thị trường. Vậy thời điểm nào cần cải tiến, điều chỉnh lại chiến lược?
-
Khi thị trường thay đổi: Các doanh nghiệp cần điều chỉnh lại chiến lược của mình để đáp ứng nhu cầu của khách hàng. Việc thay đổi này có thể bao gồm sửa đổi sản phẩm/dịch vụ hoặc điều chỉnh chiến lược giá cả.
-
Khi cạnh tranh xuất hiện: Nếu có đối thủ cạnh tranh mới xuất hiện hoặc các đối thủ cũ cải thiện sản phẩm/dịch vụ của họ, các doanh nghiệp cần điều chỉnh lại chiến lược của mình để đối phó với sự cạnh tranh này.
-
Khi xảy ra các vấn đề nội bộ của doanh nghiệp: Ảnh hưởng đến khả năng thực hiện chiến lược Đại dương xanh, các doanh nghiệp cần điều chỉnh lại chiến lược của mình để giải quyết vấn đề này.
-
Khi khách hàng thay đổi nhu cầu: Nếu khách hàng thay đổi nhu cầu hoặc yêu cầu của họ, các doanh nghiệp cần điều chỉnh lại chiến lược của mình để đáp ứng nhu cầu mới này.
Giải pháp để đối phó với sự cạnh tranh và đảm bảo tiếp tục thành công trong chiến lược Đại dương xanh, doanh nghiệp cần tập trung khai thác và đào sâu vào các hoạt động kinh doanh, mở rộng địa bàn và cải tiến quy trình để chiếm được nhiều thị phần hơn, trước khi các đối thủ cạnh tranh ngày càng tăng cường và tập trung hơn.
5. Ví dụ về cách xây dựng chiến lược Đại dương xanh trong các doanh nghiệp lớn
5.1 Ví dụ thành công của Samsung với sản phẩm Galaxy Fold
Để tạo ra sự khác biệt và đột phá trong lĩnh vực sản xuất điện thoại di động, Samsung đã phát triển sản phẩm Galaxy Fold – chiếc điện thoại có màn hình gập đầu tiên trên thế giới. Đây là một ví dụ của chiến lược Đại dương xanh, Samsung đã phát triển một sản phẩm độc đáo và khác biệt, đưa ra một giải pháp mới cho nhu cầu của khách hàng và tạo ra một lợi thế cạnh tranh trên thị trường.
5.2 Ví dụ về chiến lược Đại dương xanh của Viettel
Viễn thông quân đội (Viettel) đã phát triển một chiến lược Đại dương xanh, tập trung vào việc phát triển các dịch vụ công nghệ thông tin và truyền thông bằng việc sử dụng các sản phẩm công nghệ tiên tiến, đáp ứng nhu cầu của khách hàng và có ít tác động đến môi trường. Các dự án của Viettel bao gồm việc sử dụng năng lượng mặt trời để cung cấp điện cho trạm thu phát sóng và triển khai mô hình Smart City.
5.3 Ví dụ thành công của Starbucks trong chiến lược đại dương xanh
Chiến lược Đại dương xanh của Starbucks tập trung vào việc tạo ra những cửa hàng bền vững với môi trường, giảm thiểu lượng rác thải và sử dụng nguyên liệu tái chế. Starbucks đã triển khai các chương trình giảm thiểu sử dụng túi nilon, sử dụng ly và túi giấy thay vì nhựa, và sử dụng nguyên liệu cà phê Fair Trade. Những hoạt động này giúp Starbucks thu hút được đông đảo khách hàng quan tâm đến vấn đề môi trường và đồng thời tạo ra một hình ảnh tốt cho thương hiệu của mình.
>>> Xem thêm: Quản trị chi phí là gì?
6. Triển vọng và thách thức trong việc thực hiện chiến lược đại dương xanh
6.1 Triển vọng của chiến lược đại dương xanh
Tạo ra những giá trị mới cho khách hàng bằng cách tạo ra sản phẩm hoặc dịch vụ độc đáo và khác biệt so với các đối thủ cạnh tranh trên thị trường. Điều này giúp tăng độ hài lòng của khách hàng và trở thành một điểm khác biệt lớn của doanh nghiệp.
Tạo ra không gian thị trường mới giúp doanh nghiệp giành lợi thế cạnh tranh trên thị trường và tiếp cận được tệp khách hàng mới. Giúp doanh nghiệp tăng doanh số và lợi nhuận, đồng thời làm giảm sự cạnh tranh với các đối thủ trên thị trường hiện có.
Tăng tính bền vững dài hạn của doanh nghiệp trên thị trường bằng cách tạo ra sản phẩm hoặc dịch vụ độc đáo và khác biệt so với các đối thủ cạnh tranh trên thị trường.
6.2 Thách thức của chiến lược đại dương xanh
Chi phí đầu tư ban đầu cao bởi để triển khai được chiến lược này, doanh nghiệp cần phải đầu tư một khoản tiền lớn để nghiên cứu và phát triển các sản phẩm, dịch vụ mới. Nó yêu cầu doanh nghiệp phải có một tầm nhìn đầy tham vọng, sáng tạo và khả năng phân tích thị trường tốt.
Phức tạp trong việc thực hiện bởi chiến lược này đòi hỏi sự phối hợp giữa các bộ phận trong doanh nghiệp, đòi hỏi đội ngũ nhân viên có kiến thức chuyên môn cao và sự quan tâm của lãnh đạo để đạt được mục tiêu lâu dài.
Cạnh tranh gay gắt với các đối thủ trên thị trường đặc biệt nếu một doanh nghiệp khác phát hiện ra cách tiếp cận mới tương tự hoặc cải tiến hơn và cạnh tranh trực tiếp, không gian thị trường đó có thể bị hủy hoại.
Kế Toán Trí Đức đã giải đáp mọi thông tin bạn cần biết về Chiến lược đại dương xanh có hiệu quả đối với doanh nghiệp? Cảm ơn các bạn vì đã dành thời gian để xem qua bài viết. Hy vọng với những thông tin trên của bài viết đều sẽ hữu ích với các bạn đọc.
Quý khách hàng có nhu cầu thì tham khảo thêm nội dung bài viết sau của công ty Kế Toán Trí Đức
>>> Xem thêm : Kế toán tổng hợp từ A – Z – Ai cũng có thể trở thành kế toán tổng hợp